گلخانه تونلی چیست؟

گلخانه تونلی یکی از رایج‌ترین و اقتصادی‌ترین انواع گلخانه‌هاست که به شکل یک تونل نیم‌دایره یا قوس‌دار ساخته می‌شود. اسکلت این سازه معمولاً از لوله یا پروفیل گالوانیزه تشکیل شده و با پوشش نایلون گلخانه‌ای (اغلب دولایه) پوشانده می‌شود. به دلیل فرم قوسی، این گلخانه‌ها مقاومت خوبی در برابر باد و بارش دارند و ساخت آن‌ها سریع و کم‌هزینه است.

مدیریت و بررسی هزینه ساخت گلخانه تونلی

۱) موارد اصلی هزینه‌ساز

  1. اسکلت (پروفیل/لوله گالوانیزه یا فولاد سبک) — برش، جوش، گالوانیزه/رنگ‌آمیزی و حمل
  2. پوشش (نایلون گلخانه‌ای دولایه یا پوشش سخت مثل پلی‌کربنات در پروژه‌های خاص)
  3. فونداسیون و بیس‌پلیت‌ها — حفر، بتن، آرماتور و تراز
  4. سیستم تهویه و گرمایش (فن‌ها، هواکش، پرده انرژی، هیتر در صورت نیاز)
  5. سیستم آبیاری (قطره‌ای، پمپ، لوله‌ها، فیلتراسیون)
  6. تجهیزات جانبی (درب‌ها، نورگیر، سایه‌بند، کف‌پوش، قفسه‌بندی)
  7. نصب، نیروی انسانی، حمل و نقل، مجوزها و نظارت فنی
  8. پیش‌بینی ریسک و اضافات (~۵–۱۰٪ کل هزینه برای نوسانات و غیرقابل‌پیش‌بینی‌ها)

۲) بازه‌های قیمتی کلی ( حدودی )

  • ساخت پایه‌ای (بدون تجهیزات پیشرفته): تقریباً ۶۰۰,۰۰۰ تا ۹۰۰,۰۰۰ تومان به‌ازای هر مترمربع
  • ساخت مجهز (تهویه، گرمایش، آبیاری و کمی اتوماسیون): تقریباً ۹۰۰,۰۰۰ تا ۳,۰۰۰,۰۰۰ تومان به‌ازای هر مترمربع (بسته به سطح تجهیزات و برندها)
  • پوشش نایلونی کیفیت متوسط تا بالا هزینه‌ای متفاوت دارد و می‌تواند بخش قابل‌توجهی از هزینه پوشش را تشکیل دهد
  • پوشش سخت مانند پلی‌کربنات یا شیشه به‌مراتب گران‌تر است و معمولاً در پروژه‌های تخصصی استفاده می‌شود

۳) الگوی تقسیم درصدی هزینه (قابل تنظیم)

  • اسکلت و سازه: ۳۵–۴۵٪
  • پوشش (نایلون یا سخت): ۱۵–۲۵٪
  • فونداسیون و بیس‌پلیت: ۸–۱۲٪
  • تهویه/گرمایش/پرده انرژی: ۱۰–۱۸٪
  • آبیاری و سیستم آبرسانی: ۵–۱۰٪
  • نصب، حمل، مجوز و نیروی انسانی: ۵–۱۰٪
  • احتیاط و متفرقه: ۵–۱۰٪

۴) مثال‌های عددی (برآورد سریع)

مثال A — گلخانه تونلی ۵۰۰ مترمربع

  • حالت پایه‌ای (نرخ میانگین ۷۵۰,۰۰۰ تومان/مترمربع):
    500 × ۷۵۰,۰۰۰ = ۳۷۵,۰۰۰,۰۰۰ تومان
  • حالت مجهز (نرخ میانگین ۱,۵۰۰,۰۰۰ تومان/مترمربع):
    500 × ۱,۵۰۰,۰۰۰ = ۷۵۰,۰۰۰,۰۰۰ تومان

مثال B — گلخانه تونلی ۱,۰۰۰ مترمربع

  • حالت پایه‌ای: ۷۵۰,۰۰۰,۰۰۰ تومان
  • حالت مجهز: ۱,۵۰۰,۰۰۰,۰۰۰ تومان

(اعداد فوق تقریب‌ هستند و بسته به انتخاب مصالح، کیفیت تجهیزات و منطقه تغییر می‌کنند.)

۵) نکات مهم که حتماً در برآورد لحاظ کن

  • کیفیت پوشش؛ نایلون آنتی-UV و دولایه عمر و عملکرد را بالا می‌برد ولی گران‌تر است.
  • نوع سیستم تهویه و گرمایش تأثیر مستقیم روی هزینه و مصرف انرژی دارد.
  • فونداسیون استاندارد و تراز دقیق، از هزینه‌های نگهداری آینده می‌کاهد.
  • کیفیت آب (نیاز به فیلتراسیون) می‌تواند هزینه آبیاری را افزایش دهد.
  • هزینه حمل و نیروی محلی بین مناطق متفاوت است؛ استعلام محلی بگیر.
  • نوسانات قیمت فولاد و مواد پلیمری ممکن است بر برآوردها تأثیر بگذارد — درصد ریزرف را در نظر بگیر.

۶) راهکارهای صرفه‌جویی و بهینه‌سازی

  • در پروژه‌های کوتاه‌مدت و آزمایشی از نایلون دولایه استفاده کن به‌جای پوشش سخت.
  • فاصله بین پایه‌ها را بهینه طراحی کن تا مصرف اسکلت کاهش یابد.
  • اولویت‌بندی خرید: ابتدا آبیاری و تهویه پایه را تهیه کن، اتوماسیون را مرحله‌ای اضافه کن.
  • چند استعلام فنی (نه فقط قیمت) از تأمین‌کنندگان بگیر و مقایسه کن.

مطالب مرتبط :

ساخت سوله گلخانه ای